Định nghĩa

1. Động từ:
   • Đền đáp, trả ơn: Hành động đáp lại, đền bù xứng đáng cho một ân huệ, sự giúp đỡ lớn hoặc một ơn nghĩa mà người khác đã dành cho mình. Hàm ý về sự biết ơn và mong muốn đáp trả một cách tử tế, thường là vật chất hoặc tinh thần, cho người đã có ơn với mình.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Anh ấy luôn tìm cách báo đền công ơn nuôi dưỡng của cha mẹ. (Anh ấy luôn tìm cách đền đáp công ơn nuôi dưỡng của cha mẹ.)
  • Cô ấy đã báo đền ân nhân bằng cả tấm lòng chân thành. (Cô ấy đã đền đáp ân nhân bằng cả tấm lòng chân thành.)
  • Làm việc thiện không phải để mong được báo đền. (Làm việc thiện không phải để mong được đền đáp.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Lòng báo đền": tấm lòng, ý nguyện muốn đền ơn đáp nghĩa.

  • Anh ta có lòng báo đền, luôn nhớ đến những người đã giúp mình. (Anh ta có tấm lòng muốn đền ơn, luôn nhớ đến những người đã giúp mình.)

• "Ơn cần báo đền": ân tình cần phải được đáp trả.

  • Đó là ơn cần báo đền, không thể lãng quên. (Đó là ân tình cần phải được đáp trả, không thể lãng quên.)

Biến thể và từ gần giống

• Báo đáp (động từ): Có nghĩa tương tự "báo đền", chỉ việc đáp lại ơn nghĩa. Đây là từ đồng nghĩa gần nhất.

  • Tôi không biết lấy gì để báo đáp ơn này. (Tôi không biết lấy gì để đáp lại ơn này.)

• Đền ơn (động từ): Trả ơn, đáp lại ơn nghĩa.

  • Anh ấy tìm mọi cách để đền ơn người đã cứu mạng. (Anh ấy tìm mọi cách để trả ơn người đã cứu mạng.)

• Trả nghĩa (động từ): Trả lại ân tình, nghĩa tình.

  • Hành động đó là để trả nghĩa cho làng xóm. (Hành động đó là để trả lại ân tình cho làng xóm.)

Từ đồng nghĩa

• Đền đáp: Đáp lại, bù đắp cho một ân huệ.
• Đáp nghĩa: Đáp lại tấm lòng, nghĩa tình.
• Báo ơn: Báo lại, đáp lại ơn nghĩa.

Từ trái nghĩa

• Bội nghĩa: Phản bội, quên đi nghĩa tình.
• Vong ơn: Quên ơn, không nhớ đến ơn nghĩa đã nhận.
• Phụ ơn: Phụ bạc, không giữ trọn ơn nghĩa.

Thành ngữ liên quan

• Ăn quả nhớ kẻ trồng cây: Thành ngữ khuyên nhủ phải biết nhớ ơn, báo đền những người đã tạo ra thành quả cho mình hưởng. Tinh thần tương đồng với "báo đền".

  • Phải biết "ăn quả nhớ kẻ trồng cây", đó là đạo lý làm người. (Phải biết nhớ ơn người tạo ra thành quả, đó là đạo lý làm người.)

• Uống nước nhớ nguồn: Thành ngữ có ý nghĩa tương tự, nhắc nhở khi hưởng thụ phải nhớ đến cội nguồn, gốc gác và biết ơn, báo đền.

  • Truyền thống "uống nước nhớ nguồn" luôn được dân tộc ta gìn giữ. (Truyền thống biết ơn cội nguồn luôn được dân tộc ta gìn giữ.)